قاعده عدم امکان توقیف اموال عمومی و دولتی در ایران؛ رویکردی انتقادی- تطبیقی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

2 استادیار دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

چکیده

قاعده عدم امکان توقیف یکی از قواعد حمایتی درباره اموال عمومی و دولتی است. حفظ اموال و نیز لزوم تداوم خدمات عمومی بهعنوان مبنای اصلی این قاعده به شمار می­روند. با آنکه در دهه 1360 دو قانون در این ارتباط به تصویب رسیده است و علیرغم اینکه در عناوین این دو قانون از عبارات «منع توقیف» و «عدم توقیف» استفاده شده است ولی در متن آنها تعویق توقیف مطرح شده است، نه منع یا عدم توقیف. همچنین این دو قانون از نظر گستره سازمانی تنها شامل وزارتخانه­ها، مؤسسات دولتی و شهرداری­ها می­شود و بدین ترتیب قسمت بزرگی از نهادهای عمومی که گاه وظایف عمومی بر دوش آنها می‌باشد، از دائره شمول این دو قانون حمایتی خارج است. در عوض، قانونگذار در دو قانون یاد شده به جای تحت شمول قراردادن دایره گسترده­تری از نهادهای عمومی که دارای وظایف قانونی و عمومی هستند، تمامی اموال منقول و غیرمنقول وزارتخانه­ها، مؤسسات دولتی و شهرداری­ها را مشمول حمایت خود قرار داده است. حال آنکه چنین اطلاقی باعث می­شود اموالی از نهادهای دولتی که نیازی به آنها نیست و یا توقیف آنها خللی در تداوم خدمات عمومی وارد نمی­کند نیز مشمول این حمایت قرار گیرند و حق دادخواهی افراد و اعتبار آرای قضایی بی­جهت مخدوش شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Immunity from seizure of public properties in Iran; A critical and comparative Approach

نویسنده [English]

  • Hasan Lotfi 2
2 Assistant Professor, University of Judicial sciences and Administrative Services
چکیده [English]

الف) فارسی
کتاب­ها
-        پاهکیده، امین، (1392)، تشریفات ویژه رسیدگی به دعاوی دولت در آیین دادرسی مدنی ایران، تهران: جنگل.
-        رفیعی، علی، (1390)، اجرای احکام مدنی علیه دولت، تهران: فکرسازان.
-        شهری، غلامرضا، (1393)، حقوق ثبت اسناد و املاک، چاپ چهلم، تهران: جهاد دانشگاهی.
-        طباطبایی مؤتمنی، منوچهر، (1390)، حقوق اداری، چاپ شانزدهم، تهران: سمت.
-        مردانی، نادر و محمد قهرمان، (1390)، اجرای احکام مدنی و احکام و اسناد لازم‌الاجرای خارجی در ایران، تهران: میزان.
-        مهاجری، علی، (1392)، شرح جامع قانون اجرای احکام مدنی، جلد اول، چاپ هفتم، تهران: فکرسازان.
 
مقاله­ها
-        رستمی، ولی و کیومرث سپهری، (1389)، «اجرای احکام مدنی علیه اشخاص حقوقی حقوق عمومی؛ موانع و راهکارها»، حقوق، دوره 40، شماره 2.
-        مردانی، نادر و محمدمجتبی رودی جانی، (1385)، «استثنائات وارده بر توقیف اموال در قانون اجرای احکام مدنی»، مجله کانون وکلا، شماره 192 و 193.
 
 
ب) فرانسوی
کتاب­ها
-        Auby, Jean Marie; Bon, Pierre et Jean Bernard Auby, (2003), Droit administratif des biens, 4e éd., Dalloz.
 
-        Batselé, Didier; Mortier, Tony et Martine Scarcez, (2010), Manuel de droit administratif, Bruxelles: Bruylant.
 
-        De Laubadére et Yves Gaudemet, (1998), Traité de droit administratif, tome 2, 11e éd., L.G.D.J.
 
-        Long M., Weil P., Braibant G., Delvolvé P. et B. Genevois, (2005), Les grands arrêts de la jurisprudence administrative, 15e éd., Dalloz.
 
مقاله
-        Kolongele Eberande, Désiré-Cashmir, (2014), “Immunité d’exécution, obstacle à l’exécution forcée en droit OHADA contre les entreprises et personnes publiques?”, Revue Juridique et Politique des États Francophones, Vol.68, N.2.
 
گزارش
-         Gaudemet, Yves et Laurent Deruy. (2004). Rapport de groupe de travail consacré à la valorisation des biens publics, L’institut de la gestion déléguée, Disponible en: http://www.fondationigd.org/files/pdf/La%20valorisation%20des%20proprietes%20publiques%206.pdf.
 
 
 
 
ج) اسپانیایی
کتاب­ها
-        Almerco, Sara Ccopa. (2004). El Dominio Publico; Su Desafectacion, Pontificia Universidad Catolica del Peru.
 
-        Alzate Rios, Luis Carlos. (2011). Temas de Derecho Procesal Administrativo Contemporáneo, Universidad La Gran Colombia.
 
-        García, Esteban Corral y José Antonio López. (2006). Reglamento de Bienes de las Entidades Locales, 3.a Edicíon, Madrid: Wolters Kluwer Espaňa.
 
-        Gordillo, Agustín A. (1967). Derecho Administrativo de la Economía, Vol.1, Ediciones Macchi, Universidad La Gran Colombia.
 
-        Murillo, Roberto Jiménez. (2005) La Constitución Comentada; Análisis Artículo por Artículo, Editado por Walter Gutierrez, Gaceta Jurídica.
-        Navarro, Fernando Martos. (2005). Grupo B de Administración General de la Generalitat Valenciana, Vol.1, Sevilla: Editorial Mad.
مقاله­ها
-        Alvarado Esquivel, Miguel de Jesús. (2008). “Puntos Críticos en la Ejecución de las Sentencias de Amparo”, La Ciencia del Derecho Procesal Constitucional; Estudios en Homenaje a Héctor Fix- Zamudio, Vol.5. Universidad Nacional Autónoma de México.
 
-        Gómez-Acebo y Pombo Abogados. (2012). “¿Embargabilidad ó Inembargabilidad de los Bienes Patrimoniales?” Revista de Estudios Locales, Núm.147.
 
-        Hutchinson, Tomás. (2007). “La Ejecución de Sentencias Contra el Estado en Argentina,” en: Jorge Fernández Ruiz (coord.), Contencioso Administrativo, Culturas y Sistemas Jurídicos Comparados, México: Universidad Nacional Autónoma de México.
 
-        Puigpelar, Oriol Mir. (1999) “¿El Fin de la Inembargabilidad de los Bienes Patrimoniales de las Administraciones Públicas?” Autonomies, Núm.25.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Administrative law
  • Public property
  • Governmental property
  • immunity from seizure
  • public Services

الف) فارسی

کتاب­ها

-        پاهکیده، امین، (1392)، تشریفات ویژه رسیدگی به دعاوی دولت در آیین دادرسی مدنی ایران، تهران: جنگل.

-        رفیعی، علی، (1390)، اجرای احکام مدنی علیه دولت، تهران: فکرسازان.

-        شهری، غلامرضا، (1393)، حقوق ثبت اسناد و املاک، چاپ چهلم، تهران: جهاد دانشگاهی.

-        طباطبایی مؤتمنی، منوچهر، (1390)، حقوق اداری، چاپ شانزدهم، تهران: سمت.

-        مردانی، نادر و محمد قهرمان، (1390)، اجرای احکام مدنی و احکام و اسناد لازم‌الاجرای خارجی در ایران، تهران: میزان.

-        مهاجری، علی، (1392)، شرح جامع قانون اجرای احکام مدنی، جلد اول، چاپ هفتم، تهران: فکرسازان.

 

مقاله­ها

-        رستمی، ولی و کیومرث سپهری، (1389)، «اجرای احکام مدنی علیه اشخاص حقوقی حقوق عمومی؛ موانع و راهکارها»، حقوق، دوره 40، شماره 2.

-        مردانی، نادر و محمدمجتبی رودی جانی، (1385)، «استثنائات وارده بر توقیف اموال در قانون اجرای احکام مدنی»، مجله کانون وکلا، شماره 192 و 193.

 

 

ب) فرانسوی

کتاب­ها

-        Auby, Jean Marie; Bon, Pierre et Jean Bernard Auby, (2003), Droit administratif des biens, 4e éd., Dalloz.

 

-        Batselé, Didier; Mortier, Tony et Martine Scarcez, (2010), Manuel de droit administratif, Bruxelles: Bruylant.

 

-        De Laubadére et Yves Gaudemet, (1998), Traité de droit administratif, tome 2, 11e éd., L.G.D.J.

 

-        Long M., Weil P., Braibant G., Delvolvé P. et B. Genevois, (2005), Les grands arrêts de la jurisprudence administrative, 15e éd., Dalloz.

 

مقاله

-        Kolongele Eberande, Désiré-Cashmir, (2014), “Immunité d’exécution, obstacle à l’exécution forcée en droit OHADA contre les entreprises et personnes publiques?”, Revue Juridique et Politique des États Francophones, Vol.68, N.2.

 

گزارش

-         Gaudemet, Yves et Laurent Deruy. (2004). Rapport de groupe de travail consacré à la valorisation des biens publics, L’institut de la gestion déléguée, Disponible en: http://www.fondationigd.org/files/pdf/La%20valorisation%20des%20proprietes%20publiques%206.pdf.

 

 

 

 

ج) اسپانیایی

کتاب­ها

-        Almerco, Sara Ccopa. (2004). El Dominio Publico; Su Desafectacion, Pontificia Universidad Catolica del Peru.

 

-        Alzate Rios, Luis Carlos. (2011). Temas de Derecho Procesal Administrativo Contemporáneo, Universidad La Gran Colombia.

 

-        García, Esteban Corral y José Antonio López. (2006). Reglamento de Bienes de las Entidades Locales, 3.a Edicíon, Madrid: Wolters Kluwer Espaňa.

 

-        Gordillo, Agustín A. (1967). Derecho Administrativo de la Economía, Vol.1, Ediciones Macchi, Universidad La Gran Colombia.

 

-        Murillo, Roberto Jiménez. (2005) La Constitución Comentada; Análisis Artículo por Artículo, Editado por Walter Gutierrez, Gaceta Jurídica.

-        Navarro, Fernando Martos. (2005). Grupo B de Administración General de la Generalitat Valenciana, Vol.1, Sevilla: Editorial Mad.

مقاله­ها

-        Alvarado Esquivel, Miguel de Jesús. (2008). “Puntos Críticos en la Ejecución de las Sentencias de Amparo”, La Ciencia del Derecho Procesal Constitucional; Estudios en Homenaje a Héctor Fix- Zamudio, Vol.5. Universidad Nacional Autónoma de México.

 

-        Gómez-Acebo y Pombo Abogados. (2012). “¿Embargabilidad ó Inembargabilidad de los Bienes Patrimoniales?” Revista de Estudios Locales, Núm.147.

 

-        Hutchinson, Tomás. (2007). “La Ejecución de Sentencias Contra el Estado en Argentina,” en: Jorge Fernández Ruiz (coord.), Contencioso Administrativo, Culturas y Sistemas Jurídicos Comparados, México: Universidad Nacional Autónoma de México.

 

-        Puigpelar, Oriol Mir. (1999) “¿El Fin de la Inembargabilidad de los Bienes Patrimoniales de las Administraciones Públicas?” Autonomies, Núm.25.