مشارکت شهروندی در حقوق بین الملل توسعه: زمینه ها، موانع و شیوه های حمایت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه شهید بهشتی

2 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد از دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

حقوق بین الملل توسعه، به عنوان سیستم قاعده ساز بین‌المللی مبتنی بر عدالت و همبستگی، در پی فراهم آوردن فرصت‌های برابر برای مشارکت تمامی کشورها در تعاملات بین‌المللی است. برنامه‌های بین‌المللی توسعه شامل حوزه‌های مختلفی است که در این پژوهش با انتخاب دو حوزه‌ی کلیدی کاهش فقر و حفاظت از محیط زیست، در صدد ارائه‌ی الگویی نوین از توسعه‌ی همه جانبه از طریق مشارکت آگاهانه و فعالانه‌ی همه‌ی شهروندان با بهره-مندی از ظرفیت‌های حقوق بین‌الملل توسعه به منظور ایجاد بستری برای تقویت و ارتقای مشارکت شهروندی و تسریع روند دستیابی به برنامه‌های توسعه هستیم. در این چارچوب، ابزار اصلی نیل به توسعه، نه تنها همکاری میان کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه بلکه مشارکت معنادار، واقعی و گسترده شهروندان بطور عام، سازمان‌های غیردولتی، زنان و بومیان بطور خاص و ایجاد بستری مناسب برای تقویت و ترویج مشارکت شهروندان است. از آنجایی که موفقیت برنامه‌های توسعه تا حد زیادی بستگی به پذیرش آن از سوی ذی نفعان دارد، آموزش، توانمندسازی و ایجاد شرایط مساعد برای فعالیت شهروندان در سطوح مختلف تصمیم گیری نه تنها مشارکت موثر شهروندان و تحقق توسعه‌ی انسانی را به همراه دارد، بلکه منجر به دستیابی به اهداف توسعه و به طور کلی توسعه‌ی پایدار نیز می-گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Citizen Participation in International Development Law: Grounds, Obstacles and Supporting Ways

نویسندگان [English]

  • Reza Eslami 1
  • Negar Reisi 2
چکیده [English]

International development law, as an international rule maker system which is based on equity and solidarity, seeks to provide equal opportunities for cooperation of all countries in international relations regardless of their economic and social status. In this regard, international cooperation between developed and under developed countries, meaningful, real, and widespread participation of citizens in general, and NGOs, women and indigenous people in particular are the main tools for achieving development. The crucial point here is enhancing and promoting broad, informed and active participation of citizens within the international development law particularly in the fields of poverty reduction and environmental. Since the success of development programs is highly relied on the acceptance of stakeholders, empowerment, creation of opportunities and providing conditions for citizens' participation at all levels of decision making will not only create a ground for effective participation of citizens and fulfillment of human development, but also lead to achievement of sustainable development goals.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Development
  • citizen participation
  • Poverty Reduction
  • Environmental conservation
  • Empowerment

الف) فارسی

کتاب‌ها

-         اسلامی، رضا، فرومند، لادن، (1393)، خصوصی­سازی و توسعه حقوق بشر، تهران: انتشارات جنگل.

-           اسلامی، رضا و همکاران، (1393)، آموزش حقوق بشر، تهران: انتشارات مجد.

-           آقامحمدآقایی، احسان، (1392)، نقش دولت در فرایند مشارکت­پذیری مردم، تهران: انتشارات شهردانش.

-           جمعی از نویسندگان گروه صلح کرسی حقوق بشر، صلح و دموکراسی یونسکو، (1391)، حقوق زیست­محیطی بشر، تهران: نشر دادگستر.

-           خانیکی، هادی، (1381)، قدرت، جامعه­ مدنی و مطبوعات، تهران: انتشارات طرح نو.

-           شایگان، فریده، (1388)، حق توسعه: ظرفیت­سازی ملی برای ارتقاء حقوق بشر و دسترسی بیشتر به عدالت، تهران: انتشارات دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران.

-           فالکس، کیث، (1390)، شهروندی، ترجمه محمدتقی دلفروز، چاپ دوم، تهران: انتشارات کویر.

-           قاسمی، غلامعلی، (1392)، حقوق بین­الملل سازمان­های غیردولتی، تهران: انتشارات خرسندی.

-           علیزاده، رضا قلی، (1370)، جامعه‌شناسی خودکامگی، تهران: نشر نی.

-           نصیری، حسین، (1379)، توسعه پایدارچشم­انداز جهان سوم، تهران: نشر فرهنگ و اندیشه.

-           وکیل، امیر ساعد، عسگری، پوریا، (1383)، نسل سوم حقوق بشر، تهران: انتشارات مجد.

-           همتی، مجتبی، (1393)، حقوق شهروندی و نسل دوم حقوق بشر، تهران: انتشارات خرسندی.

 

مقاله‌ها

-           ببران، صدیقه، برمکی، جعفر، (1387)، «رویکرد حقوق بشر در قبال توسعه پایدار»، پژوهشنامه توسعه پایدار محیط­زیست، شماره 4.

-           راغفر، حسین، (1384)، «فقر و ساختار قدرت در ایران»، فصلنامه رفاه اجتماعی، شماره 17.

-           رمضانی قوام‌آبادی، محمدحسین، (1389)، «بررسی محتوای اصل مشارکت در حقوق بین‌الملل محیط­زیست»، فصلنامه پژوهش حقوق، سال دوازدهم، شماره 29.

-           رمضانی قوام‌آبادی، محمدحسین، (1387)، «حضور سازمان­های غیردولتی در پیشگاه مراجع قضایی بین­المللی»، فصلنامه حقوق دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره 2.

-           رمضانی قوام­آبادی، محمدحسین، (1388)، «مشارکت و نقش زنان در حقوق بین­الملل محیط­زیست»، مطالعات اجتماعی روان­شناختی زنان، شماره 3، سال 7.

-           هداوند، مهدی، (1384)، «حکمرانی خوب، توسعه و حقوق بشر»، نشریه حقوق اساسی، شماره 4.

 

ب) منابع انگلیسی

Books

-            Allen, T, and A, Thomas, (2000), Poverty and Development in the 21st Century, Oxford, Oxford University Press.

 

-            Arts, Bas, (1998), The Political Influence of Global NGO: Case Studies on the Climate and Biodiversity Conventions, Netherlands, Jan Van Arkel Publication

 

-            Bank, Andrew, (2006), Democratic Citizenship Education in Multicultural Societies, Jossey Bass Publisher.

 

-            Cornwall, Andrea, (2002), Beneficiary, Consumer Citizen: Perspectives on Participation for Poverty Reduction, Stockholm, Sida.

 

 

-            Cuenter, Lewis, (1984), Changing Culture, New York, Free Press.

 

-            Falk, R, (1994), “The Making of Global Citizenship”, in Van Steenbergen, B (ed.), The Condition of Citizenship, London, Sage.

 

 

-            Falk, Richard, A., “Theory, Realism and World Security”, in Klare, Michael t., (1991), World Security Trends and Challenges at Century’s End, New York Press.

 

-            Heather, Derek, (2004), Citizenship: The Civic Ideal in World History, Politics and Education, Third Edition, London, Manchester University Press.

 

-            Isin, Engin F., (2002), Bryan S. Turner (eds.), (2002), Handbook of Citizenship Studies, Sage.

 

-            Marks, Stephen P., “Obligations to Implement the Right to Development: Philosophical, Political and Legal Rationales”, in Anderson, B.A., and S.P., Marks (eds.), (2006), Development as a Human Right: Legal, Political and Economic Dimensions, Cambridge, Harward University Press.

 

-            Matthias, Buck et al., (2003), Participation of Non- Governmental Organizations in International Environmental Governance: Legal Basis and Practical Experience, Ecologic Institute for International and European Environmental Policy.

 

-            Narayan, Deepa, (2002), Empowerment and Poverty Reduction: A Source Book, Washington D.C, World Bank.

 

-            Narayan, D., et al, (2000), Voices of the Poor: Crying Out for Change, Vol. 2, Oxford University Press for the World Bank.

 

 

-            Oberthur, Sebastian and Herman Ott, (1999), The Kiyoto Protocol: International Climate Policy for the 21 Century, Berlin, Springer.

 

-            Porter, Gareth, and Janet Welsh Brown, (1996), Global Environmental Politics, Second Edition, Colorado, West View Press.

 

-            Riesenberg, P, (1992), Citizenship in the Western Tradition, Chapel Hill: University of North Carolina Press.

 

-            Sachs, J.D, (2005), The End of Poverty: Economic Possibilities for Our Time, New York, the Penguin Press.

 

-            Sen, A, (1999), Development as Freedom, Oxford, Oxford Press.

 

-            Smith, Jackie, et al., “Social Movements and World Politics – A Theoretical Framework”, in: Jackie Smith, Charles Chatfield and Ron Pagnucco (eds.), (1997), Transnational Social Movements and Global Politics: Solidarity beyond the State, Syracuse, New York, Syracuse University Press.

 

-            Steiner, Henry, and Philip Alston, (1966), International Human Rights in context: Law, Politics and Morals, New York, Oxford University Press.

 

-            Tumusiim- Mutebile, Emmanuel “Making Partnership Work on the Ground: Experience in Uganda”, in Potts, David, Patrick Riyan and Anna Toner, (2003), Development Planning and Poverty Reduction, Washington D.C, Palgrave MacMillan.

 

-            World Bank, World Development Group, (2000-2001), Attacking Poverty, Oxford University Press.

 

Articles

-            Bombay, Peter, (2001), “The Role of Environmental NGOs in International Environmental Conferences and Agreements: Some Important Features”, European Environmental Law Review, Vol. 10.

 

-            Chernovitz, Steve, (1998), “Public Participation in International Environmental Decision Making, Learning from Early NGO Activity”, American Society of International Law Proceedings, Vol. 92.

 

-            Fuduka- Parr, Sakiko, (2004), “Millennium Development Goals: Why They Matter”, Global Governance, No. 4, Vol. 10.

 

-            Hunter, David, (1992), “Toward Global Citizenship in International Environmental Law”, Williamette Law Review, No. 28.

 

-            Hughes, A, (2005), Minorities and Indigenous Peoples- An Issue Paper, London, Minority Rights Group International, 2005

 

-            Newig, Jens, and Oliver Fritsch, (2009), “Environmental Governance: Participatory, Multi- Level and Effective”, Environmental Policy and Governance, No. 3, Vol. 19.

 

-            Steele, J, (2001), “Participation and Deliberation in Environmental Law: Exploring a Problem- Solving Approach”, Oxford journal of Legal Studies, No. 3, Vol. 21.

 

-            Yamin, Farhana, (2001), “NGO and International Environmental Law: A Critical Evaluation of their Roles and Responsibilities: in Review of European Community and International Environmental Law, No. 2, Vol. 10.

 

Reports

-            African Training and Research Centre for Women, (1993), Women in Extreme Poverty: Integration of Women’s Concerns in National Development Planning, United Nations, Economic Commission for Africa.

 

-            Committee for Development Policy, (2007), Strengthening the International Partnership for Effective Poverty Reduction, United Nations.

 

-            Ferguson, Catherine, (2011), Enhancing the Role of NGOs and Civil Society in Poverty Alleviation: Challenges and Opportunities, a Paper Prepared for the High Level Expert Group Meeting on Poverty Eradication, Organized by the Division for Social Policy and Development of Department of Economic and Social Affairs (DESA), Geneva, Switzerland.

 

-            Nowak, Hunt M., and S., Osmani, (2005), Principles and Guidelines for a human Rights Approach to Poverty Reduction Startegies, OHCHR.

 

-            UN Development Group, (2013), The Global Conversation Begins: Emerging Views for a New Development Agenda.

 

-            United Nations Development Group, (2013), 1 Million Voices: a Sustainable Future with dignity for all.

 

-            UNDP, (1993), Human Development Report, New York, Oxford University Press.

 

-            UNDP, (1977), Human Development Report, Human Development to Eradicate Poverty, New York, Oxford University Press.

 

-            UNICEF, (2007), Climate Change: Take Action Now, A Guide to Supporting the Local Actions of Children and Young Peoples with Special Emphasis on Girls and Young Women.

 

-            World Bank, (2000- 2001), World Development Report: Attacking Poverty, Oxford University Press.

 

-             World Bank Projects and Operations, (2003), China: Poverty Alleviation Through Community Participation.